12-08-10

Naar het oosten varen (7)

IMG_4113.JPG

5 Omdat de Litouwse en daarna de Poolse adel en daarna de Russische tsaars het voorrecht koesterden om te jagen in de bossen van Bialowieza, tegen en voorbij wat nu de Wit-Russische grens blijkt, is dit woud een oerbos gebleven. Dit jachtgebied, met zijn koninklijke Europese bizons, zijn wolven, elanden, beren, wilde zwijnen, lynxen, was daardoor nooit gecultiveerd door de mens, geen boom geplant noch afgezaagd, een oord zoals een romantische jager zich voorstelde als zijnde van voor de mens... Dat de SS en dan vooral Göring het bos en de dieren spaarden en de joden en boeren die er woonden, executeerden,  past helemaal in dat dodelijk romantische beeld, zoals de nazi’s daar specialisten in waren: heilige oergrond...  De oorspronkelijke schoonheid van de wereld die tegelijk zo helemaal Germaans is...

 

Stalin had geen belangstelling voor jagen (tenzij op mensen), maar des te meer voor het land Polen en hij liet zijn troepen stoppen aan de rand van Warschau, terwijl de burgers rug aan rug vochten met hun troepen tegen de Duitsers, tot ze allemaal opgeblazen werden, burgers en huizen en kerken en straten, en Polen na de uiteindelijke val van het nazirijk als een gekookt eitje in handen viel van de sovjets. Langs de muren van de oude stad (ook romantiek, maar dan van toeristen die graag op een mooi oud plein bijna bij kaarslicht dineren) staat een beeld dat ons treft: een kind met helm op en geweer, eerbetoon aan "de kleine helden" (zo wordt het beeld genoemd) die blijkbaar ook meegevochten hebben.

 

Ook hier is steen weer op steen gelegd.

 

Maar in de andere wijken, met hun na-oorlogse uniforme kleren, is het moeilijk nog sporen te vinden van wat hier ooit aan leven en dood is gebeurd. Er is nieuw leven, stalletjes met fruit, een voorkapitalistische Polonez met in het deurgat de benen van de ingedutte taxichauffeur, voorbijgangers die de warmte wegpuffen, zelfgenoegzame nieuwe kantoorgebouwen voor westers kapitaal, compacte hoekige trams met hun klank van ijzer op ijzer.

 

Maar ook op het oude, gespaard gebleven Joodse kerkhof, waar de ene steen de andere overeind houdt, zwijgt alles. Ik zou aan een willekeurige naam op een zerk willen vragen: vertel mij je verhaal, mens. Ik zou het aan de straathoek willen vragen, aan de kapotte muur. Wat wat wil ik toch met die rare nieuwsgierigheid van mij, ik weet het zelf niet.

 

Hij staat aan de rand van de oude markt, waar zo veelvuldig wordt gegeten en gepraat. Het is avond en ik zie dat zijn hand beeft. In zijn hand heeft hij een beker, die wacht op geld. Hij is groot. Hij kijkt niet, hij is blind. Dat zie ik aan zijn witte stok. Als Lieve een geldbriefje in zijn bekertje legt, komt zijn oud gezicht plots helemaal open: verrast glimlachend, dankbaar glimlachend. Hij keert zich helemaal naar haar, maar zegt niets. Hij heeft al gedankt.

 

In het pas jaren na de oorlog heropgebouwde paleis zie ik, achter het baldakijn met het mooie schilderij van Leonardo da Vinci Vrouw met hermelijn, een grote landkaart hangen met Groot-Polen op getekend. Eén regio valt mij in deze nationalistische nostalgie op: Koerland. Ik denk aan de uitzending over de enige overgebleven spreker van die taal: een oude man, in zijn zetel geschroefd, aan een raam bij ver platteland. Hij kloeg van eenzaamheid.

Maar nu blijkt, na raadpleging van het erudiete wikipedia, dat ik mij vergiste: hij was de enige spreker van het Lijfs, en met hem stierf de Lijflandse taal in 2009. Van buurtaal, het Koers, zouden er volgens dezelfde bron nog 8 sprekers in leven zijn. Hoeveel talen er precies in de wereld gesproken worden, weet men niet, vier- tot zesduizend allicht, maar specialisten verwachten dat  misschien wel de helft daarvan de 21ste eeuw niet zal overleven...

IMG_4129.JPG
IMG_4138.JPG
IMG_4137.JPG

 

 

Commentaren

Deze ochtend nog, zei ik aan m'n geliefde:
'wat ben ik blij dat ik in deze stad woon.
Ik krijg hier meteen een vakantiegevoel. Zonder te moeten reizen. '

Het was in de buurt van het Station. Je hoort er de trein. En de stem door de luidspreker.
Je bent dus wel altijd een beetje aan het reizen.
Zeker als je op een terrasje bij een koffie zit.

En ander voordeel van deze stad is
dat je niet op zoek hoeft te gaan naar een bedelaar of een straatmuzikant.
Ik ken hun standplaats. En zij kennen mij.

De Roma-dame en de Roma-juf. Die als kind naar mij kwam gelopen.
Later met haar kind in de wieg.

De accordeonist die mij vanuit de verte bespiedt en aandringt.
En steevast: 'Dankuwel Boss' zegt. Elke klant moet je immers verdienen.

Als ik thuis vertrek, verifieer ik dus altijd of ik m'n budget op zak heb:
tweemaal twintig cent.

Soms verschuil ik me. Als m'n voorziene provisie op is.
Tja, het is makkelijk als je je stad en haar gasten kent.

Met een knipoog Guido,

Gepost door: Uvi | 12-08-10

Guido,
iets van technisch praktische aard.

Ik merk dat ik hier géén codes moet invullen voor deze reactie.
Zou u mij kunnen vertellen hoe ik voorkom dat lezers
een code MOETEN invullen.

Met dank,

Gepost door: Uvi | 12-08-10

Dat van die codes herken ik niet, Uvi.
Ik checkte even instellingen en kan je het volgende meegeven (misschien helpt het; zoniet stel ik voor te mailen naar Dennis van skynet -Dennis die ons contacteerde ivm de veranderingen in skynet- of naar de helpdesk van skynet):
status commentaar=open
accepteer trackback=nee
geen categorieën heb ik
modereer commentaar (in publicatie-instellingen vind je dit)= nooit

gr & succes
G

Gepost door: Guido Vanhercke | 12-08-10

dank Guido,
voor mij idem. Vraag reeds voorgelegd, geen antwoord gekregen.

Gepost door: Uvi | 12-08-10

De commentaren zijn gesloten.