19-01-12

Mijn wonderen: moed...

IMG_3830.JPG

 

Mijn wonderen: moed

 

Sommigen gaan daar heel ver in, in die goede wil. Ze ontwikkelen een soort koppigheid die mensen overstijgt. Zij zullen de eersten zijn om verbaasd te staan dat ze blijven voortdoen, weer niet opgegeven hebben, nog altijd geloven dat het goed is wat ze doen. Zelfs na vele jaren, en de bergen die maar blijven opdoemen. 

Hoe verklaar je dat een stel ouders decennialang zorgen voor hun zwaar gehandicapte kind, dat nooit iets anders zal worden dan een groot, hulpbehoevend wezen, verloren in de grote wereld van de mensen, soms angstig, soms boos, en altijd weer overgeleverd? Hoe blijf je van een kind houden dat zonder groei is, dat geen toekomst belooft, van wie je wakker ligt ’s nachts nadat je voor de zoveelste maal bent opgestaan om het te helpen? Hoe hou je het vol de ellende te blijven zien van mensen op de vlucht, en weer een onderdak te zoeken en een bed, en te blijven roepen tegen de onverschilligheid. Hoe breng je het op te blijven presteren, op gevaar van eigen leven soms. 

Groot of klein, moed is een geheim. Vanwaar die wil om onmogelijkheden te buigen? Vanwaar dat geloof dat een berg wil verzetten? 

Je zou zeggen dat mensen vanzelf in die moed rollen. Weinigen nemen de uiterst heldere beslissing en voeren die dan ook uit. Er zijn er, zoals Socrates. Maar zelfs Jezus, die andere historische dood, lijkt mij nooit goed verstaan te hebben wat hem overkwam in zijn openbaar leven. Individuele contacten, ja, die waren intens en vruchtbaar. Maar welke politieke en religieuze rol hij moest spelen, en hoe, hij heeft het nooit goed geweten. En toen hij naar Jeruzalem trok leek dat feitelijk evenveel onmacht als vrije keuze. Men heeft er nadien een offertheologie van gemaakt,  maar deze intens luisterende en communicerende man voelde zich met de dag meer speelbal worden van krachten die hijzelf niet meer beheerste. Behalve misschien door moedig te zwijgen voor zijn beulen. 

Zelfs van hem zouden we kunnen zeggen dat moed hem overkwam. Zoals met veel mensen gebeurt wat gebeurt. Moed is dan de tweede stap: het moment om voort te doen. Daarvoor kiezen, dat lijkt mij moed. En het kan iedereen overkomen. 

Ik weet niet of de meesten die stap zetten of er van weg lopen. Ooit hoorde ik van Lydia Chagoll hoe verschillend haar zus had gekozen na het jappenkamp waarin ze jaren opgesloten zaten: zij bewust gekozen voor een leven van eigengericht materialisme, Lydia (samen met haar man, de filmer Frans Buyens) voor een levenslang engagement tegen alle vormen van macht die misbruikt. Zelfde kampervaring, verschillende keuzes nadien. (Misschien is er ook moed nodig om voor jezelf te kiezen. Misschien is die ik zo verloren gelopen, dat er veel moed nodig is om haar of hem weer bij elkaar te rapen, of er toch bij te blijven. Ik weet het niet. Dezelfde Jezus zei het al: “Oordeel niet”).

 Blijft toch het geheim van moed: vanwaar die onbuigzame kracht die niet lijkt te kunnen opgeven, alsof een sterkere wil het heeft overgenomen en dirigeert? Of is moed niets anders dan de logica die in ons bestaan is gelegd: dat als leven pijn doet, de goede wil mee zich scherpt en opspant? Zo bekeken moeten we meer de moed loven van mensen om elke dag op te staan en aan het werk te gaan. Hun geloof in orde in plaats van in wanorde (schoonmaken, organisatie, afspraken). Hun kleine trouw die een heel raderwerk aan de gang houdt. Hun geloof in het geheel, in plaats van in het corrupte deel  (ik vertrok ooit met leerlingen op uitwisseling naar Estland. De bus van St Petersburg, toen nog Stalingrad, zat ’s nachts een uur vast in de donkere bossen omdat het bezninstation geen brandstof wilde leveren zonder dat er iets bijkwam, de winkels in Tallinn waren leeg, de bankbriefjes dik en waardeloos, de mensen overleefden onder andere op voorraden die ze in de zomer aanlegden in buitenverblijven, ik logeerde bij een bekende beeldhouwster die al jaren geen van haar beelden meer in brons had gezien. Voor het parlement lagen grote rotsblokken, het was het einde van de communistische tijd. Zozeer was dit een land van onzekerheid, dat alles mij trof na het landen in Luxemburg: dat er een bus was die wachtte om ons naar het station te brengen, dat er kaartjes waren en de trein reed en de conducteur kwam knippen en de mensen in alle rust hun kaartje lieten zien en je een broodje kon kopen en we op tijd thuiskwamen...) 

Misschien, om moed te eren, moeten we de kleine dagelijkse moed eren. De keuze die mensen elke dag maken om mens te zijn. Niet alleen, maar samen. Voor heel lang, want al zo lang. Ik zal niet zeggen: tot in de eeuwen der eeuwen, want van die eindeloosheid ken ik niets, en zo lang wachten is onmenselijk. Maar ik zal misschien wel zeggen: amen. 


Commentaren

dag Guido,

Amen, zeg je. En ik ben te moe om aan het 'introïtus' te beginnen.
Confiteor.

Dank voor je beeld.
Later ga ik je woorden lezen.

Tot dan.

Gepost door: Uvi | 20-01-12

ik ben niet katholiek, Uvi
ik denk niet in 'confiteor'
mijn herinneringen van toen ik klein was, helpen mij nauwelijks voor 'introitus'

ik zal veel gedroomd hebben
over zitten nadenken hebben, zoals mijn ouders, over het leven, en wat het met je doen kan
en hoe ver een ritueel kan afstaan van dat leven, als het "bezet" wordt door een clericale kaste
enfin, zoiets, op dat vlak is er niets veranderd, lijkt me

pas veel later heb ik beseft dat we eigenlijk een andere mens herdachten, en ben ik zijn leven beginnen lezen... en de rest van het boek...

'amen' is dus evenveel van mij als van de veronderstelde 'eigenaars'

hartelijke groet

Gepost door: guido | 20-01-12

"ik ben niet katholiek, Uvi"

Nu verbaas je mij, Guido.
Wellicht bedoel je dat je niet meer praktiseert.
Maar een orchidee blijft een orchidee,
ook al staat ze geworteld en zonder bloem op een vensterbank.

Waar begint schismatiek en eindigt katholiek?
Ik weet het niet, Guido.
Vind het ook volledig onbelangrijk.
Etiketten vangen kennis. Een vlinder op een naald.

Maar een vleugelslag, het zuchten van een zwaan, het gefrazel van een beukenhaag...
hoe vang je die onder een definitie?


"hij heeft het nooit goed geweten."

Vergeef me, maar jarenlang leefde ik comfortabel
als een gelukkige struisvogel.
Weten was de kennis van angst en pijn.
Machteloosheid.


Mooi beeld. Mooie woorden.
Laat mij maar lezen. Ik hoef niet alles te weten.

Mooie zondag morgen, Guido.

Gepost door: Uvi | 21-01-12

idd, beweringen als dit doen afbreuk aan het veel grotere niet-weten (dat ik ook koester, dat weet je).

Er zit ergens in mij een schrik voor etiketten, en allicht daarom matig ik me een contra-etiket aan.
In een gesprek zou een mens eens glimlachen als hij daarop betrapt wordt, maar geschreven woorden doen dat iets moeilijker ;-)

Gepost door: guido | 21-01-12

De commentaren zijn gesloten.